Column

  • 4 maanden geleden
  • column
  • Chris van Dam
Chris van Dam

Wie de tijdsgeest trouwt, wordt snel weduwnaar

Politieke partijen zijn steeds meer in de greep gekomen van doelgroepenpolitiek. Dat gaat echter ten koste van hun eigen beginselen, en dat zal hen vroeg of laat opbreken. Je kunt beter laten zien waar je hart ligt.

Deze zomer moest ik als kandidaat-Kamerlid opnieuw het Program van Uitgangspunten van onze partij ondertekenen. Ik had dat vier jaar geleden ook gedaan, toen wat makkelijk. Deze keer heb ik het Program uitgebreid bestudeerd en ben gaan praten met leden van de commissie, die destijds het document had opgesteld.

Tijdens die gesprekken ontdekte ik de blijvende hunkering naar een onderliggend verhaal, een gedeeld fundament. Die behoefte is nog steeds zeer groot, niet alleen in de christendemocratie. Ik kan me niet aan de indruk onttrekken dat ook de sociaaldemocratie, de liberale en de conservatieve stroming baat zouden hebben bij het hervinden van hun fundament. Herkenbare politici, die uitstralen dat ze gefundeerd zijn in en uit de voeten kunnen met kernbeginselen.

Als je loskomt van wie je bent, dan duwt de actualiteit je alle kanten op

De laatste jaren is de invloed van marktonderzoek en politieke marketing een té grote rol gaan spelen. Bij alle partijen. Ze koersen meer op veronderstelde kiezersgroepen die met actuele standpunten te paaien zijn, dan dat eigen krachtbronnen benut worden om leiderschap te tonen. Daarmee komt de politiek los van de eigen, traditionele achterban. En wordt daarmee onvoldoende herkenbaar en aantrekkelijk voor nieuwe leden en nieuwe kiezers.

Dat is risicovol. Want als je loskomt van wie je bent, dan duwt de actualiteit je alle kanten op. Tot in de armen van politieke partijen waar we verre van moeten blijven. Uitkijken dus. Wie met de tijdsgeest trouwt, is al gauw weduwnaar.

De coronacrisis - in combinatie met de vele uitdagingen op het vlak van samenleven, economie en duurzaamheid - laat zien hoe belangrijk het is een vast kompas te hebben. Maar ook een affaire als de Kinderopvangtoeslag, het thema duurzaamheid, de tweedeling in onze samenleving op basis van discriminatie, op basis van digitalisering. Ze rechtvaardigen een herbezinning van politieke partijen op hun uitgangspunten. En ze moeten ertoe leiden dat die uitgangspunten weer leidend worden. als zoutend zout.

De coronacrisis laat zien hoe belangrijk het is een vast kompas te hebben

Vorige week deed ik een oproep om onze uitgangspunten explicieter kern van onze politieke stroming te maken. Geen vroom pleidooi voor christelijke getuigenispolitiek, maar politiek die een voorbeeld neemt aan het voorbeeldige leven van Jezus Christus, een perspectief dat velen aanspreekt, gelovig of niet.

We moeten recht doen aan onze uitgangspunten én aan het mensbeeld dat de Bijbel ons aanreikt. Daarmee vergroten we de herkenbaarheid van de christendemocratie, ook als het gaat om de worsteling met die beginselen in concrete politieke situaties. Want helaas, die worsteling is er (bijna) altijd. Maar het is een worsteling die zich in iedere Nederlander afspeelt en daarmee onze politiek authentiek maakt.

Ik breng dit pamflet uit in campagnetijd, zonder de verwachting te hebben dat we hier nu - in het heetst van de strijd - direct aandacht aan gaan besteden. Maar verkiesbare politici moeten laten zien waar hun hart en prioriteit ligt en daarom is dit het moment.

 

Chris van Dam is lid van de Tweede Kamer voor het CDA