Wanneer gaan we eens regels opleggen aan social media?

Facebook, Twitter en Instagram zijn verslavend, en dat is precies de bedoeling, blijkt uit de documentaire 'The Social Dilemma'. Ze zorgen bovendien voor een parallelle wereld waarin alles kan en mag. Het is tijd voor regels.

Hielke Onnink
Afbeelding bij 'Wanneer gaan we eens regels opleggen aan social media?'

De laatste tijd is The Social Dilemma trending op Netflix. In deze documentaire nemen oud-topmedewerkers van Facebook, Google en andere tech-reuzen je mee door de wereld van de social mediabedrijven. Die wereld schokt vele kijkers. Techbedrijven doen er alles aan om jou zo lang mogelijk online te houden, ze gaan met allerlei slimme trucjes tot het uiterste. Met online bubbels en verslaving tot gevolg. 

Een documentaire als The Social Dilemma zou ons niet moeten verbazen. Al sinds 2017 geeft 29 procent van de jongeren aan verslaafd te zijn aan social media. Twee jaar eerder was dat nog 19 procent. Ik geef meteen toe dat ik zelf ook niet mijn schermtijd durf te controleren, uit schaamte voor de vele uren die ik erop doorbreng. 

De bedreigers van Pieter Omtzigt - de wappies van Viruswaanzin - zouden vroeger de dorpskroeg zijn uitgezet na het verkondigen van hun onzin. Vandaag de dag vinden ze elkaar op het internet

We zijn als samenleving verslaafd, maar waaraan eigenlijk? Nou, aan platforms die de Russen de mogelijkheid bieden om verkiezingen te beïnvloeden. Platforms die influencers de mogelijkheid geven hun volgelingen complottheorieën aan te smeren, op instigatie van een knotsgekke dansleraar. Politici krijgen er de ruimte om te polariseren en onze samenleving te fragmenteren. 

De bedreigers van Pieter Omtzigt - de wappies van Viruswaanzin - zouden vroeger de dorpskroeg zijn uitgezet na het verkondigen van hun onzin. Vandaag de dag vinden ze elkaar op het internet.

Het zou on-Kuyperiaans zijn om op media die zulke grote veranderingen teweegbrengen in de maatschappij met zulke grote gevolgen, geen architectonische kritiek te hebben. Maar het blijft niet bij veranderingen. Social media lijken losgezongen van de maatschappij. De waarden en normen die gelden op straat, lijken niet te gelden in het online verkeer. Internet fungeert als een parallelle wereld, maar is tegelijkertijd een verlengstuk geworden van ons dagelijks leven. 

Iets meer dan een week geleden zorgden influencers voor ophef met de hashtag #ikdoenietmeermee. Het is het zoveelste voorbeeld van hoe ontwrichtend social media kunnen werken. Natuurlijk brengen social media en nieuwe technologieën ook veel goeds en is de vrijheid van meningsuiting een groot goed. Maar wordt het niet eens tijd om de social mediabedrijven aan banden te leggen en regels af te dwingen? 

 

Hielke Onnink is voorzitter van het CJDA

Deel dit artikel