Hulp aan sekswerkers is broodnodig

Veel sekswerkers hebben het door de coronacrisis nog moeilijker gekregen dan ze het al hadden. Stichting De Haven biedt hen hulp in de vorm van voedselpakketten, een luisterend oor en goed advies.

Rob den Boer
Afbeelding bij 'Hulp aan sekswerkers is broodnodig'
De ramen moesten dicht en dus zitten sekswerkers thuis, vaak zonder inkomsten. Foto ANP

In deze tijd is het voor sekswerkers extra moeilijk om te overleven. Er is nog geen eenduidig vangnet om hun gederfde inkomsten tijdelijk te compenseren.

Toch kan de coronacrisis ook een omslagpunt betekenen voor vrouwen die uit het vak willen stappen. Hans Borghuis is spreker en relatiemanager van Stichting De Haven in Den Haag, een stichting die deze vrouwen ondersteunt.

Hoe overleven sekswerkers in deze coronatijd?

“Het is voor hen een lastige tijd. Toch nog redelijk onverwacht moesten alle ramen dicht. Veel sekswerkers hadden het al niet breed en hebben nu soms zelfs geen eten, ook niet voor hun kinderen. Ze hebben last van stress en onzekerheid, want hun schulden lopen op en een (tijdelijke) uitkering bij de overheid aanvragen is ingewikkeld. De Haven probeert de ergste broodnood te ledigen met voedselpakketten. Nu de coronamaatregelen tot 1 september zijn verlengd, werken sommige sekswerkers uit pure nood vanuit huis door.”

Wordt er vanuit de politiek iets voor sekswerkers gedaan?

“Ze vallen wel onder een aantal steunpakketten, zeker als zij zzp'er zijn. Op de dringende oproep vanuit de Tweede Kamer van het CDA, de ChristenUnie en de Partij van de Arbeid is daarentegen nog niet echt adequaat gereageerd. De mate van steun verschilt namelijk nogal per gemeente. Amsterdam heeft bijvoorbeeld diverse maatregelen snel duidelijk en inzichtelijk gemaakt. In de gemeente Den Haag gaat dit allemaal veel stroever. Het ontbreekt aan centrale sturing. Er zou een vangnet moeten worden gecreëerd voor alle sekswerkers, ook die van buiten de Europese Unie. Het duurt nu vaak te lang voordat ze een tijdelijke uitkering krijgen, als ze al in aanmerking komen.” 

Hoe komen vrouwen (en mannen) in de prostitutie terecht?

“Vaak zijn zij slachtoffer van mensenhandel, via een pooier. Voor vrouwen uit Oost-Europa en Latijns-Amerika zijn armoede en uitzichtloosheid vaak een drijfveer. Door de toegenomen welvaart en het stijgende opleidingsniveau in Nederland, is het aantal Nederlandse vrouwen in de prostitutie drastisch afgenomen. Ik kan me voorstellen dat mensen denken dat sekswerker een normaal beroep is, of een keuze, maar deze mensen weten vaak niet wat er in de prostitutiewereld allemaal gebeurt. In de meeste gevallen is het echt geen eigen keuze.”

Kunnen christelijke sekswerkers hun beroep wel verenigen met hun christen-zijn?

“Dat kunnen ze niet. 'Hoe kan ik bidden, nadat ik de hele dag achter het raam heb gestaan?' is een vraag die mij weleens wordt gesteld. Deze mensen worstelen dagelijks met schaamte en schuldgevoel. Sommigen zijn alleen met het christelijk geloof opgevoed, maar een andere groep, vooral uit Oost-Europa en Latijns-Amerika, is ook echt christen, meestal rooms-katholiek.” 

Is het mogelijk om uit de prostitutie te stappen?

“Ja, dat lukt gelukkig regelmatig. Vooral stabiliteit in het leven van de sekswerker die uit wil stappen, is dan belangrijk. Dit houdt onder meer in dat er voldoende inkomsten zijn voor levensonderhoud voor henzelf en hun kinderen en om geld naar de familie in het thuisland te sturen. Het uitstappen zelf vereist maatwerk. We beginnen (waar nodig) met taallessen en het opstellen van een cv. Omdat er vaak weinig opleiding is, kijken we naar wat de vrouw kan en graag doet. Werk in de kassen, in de horeca of in de zorg blijken reële mogelijkheden voor deze mensen. Gelukkig zijn er werkgevers die bereid zijn om hen een kans te geven.”

Kan corona ook iets positiefs voor deze vrouwen in gang zetten?

“Nu ze gedwongen zijn gestopt, ontstaat er ruimte in hun hoofd om tot rust te komen. Dit kan een trigger zijn om uit de prostitutie te stappen. Als er een constructie zou komen met een tijdelijke uitkering van de overheid op weg naar een baan buiten de prostitutie, zou daar zeker belangstelling voor zijn. Natuurlijk lopen we de kans dat hun oude plekken worden opgevuld door nieuwe vrouwen, maar als we zo denken, kunnen we net zo goed stoppen. We kijken bij De Haven naar de vrouwen die er nu zijn en die geen kant op kunnen.”

Heeft de overgang naar het legale circuit in 2000 iets verbeterd voor sekswerkers?

“Het is voor mensenhandelaren en pooiers moeilijker geworden om vrouwen te werven of uit te buiten, omdat er meer regels en voorschriften zijn gekomen, en er is ook meer toezicht. Aan de andere kant moeten deze vrouwen als 'zelfstandige' nu doorgaans zelf een raam van een exploitant huren, terwijl er ondanks lange werkdagen vaak te weinig inkomsten zijn om de huur te betalen en van te leven. Veel van hen zijn laagopgeleid en komen uit het buitenland, ook van buiten de Europese Unie. Ze kennen hun rechten meestal niet, weten niet waar ze moeten aankloppen en zijn bang.“

Wat doet Stichting De Haven?

“De Haven ondersteunt moeders, dochters en zussen in de seksindustrie. Dit noemen we zo, om die mensen een gezicht te geven. We doen veldwerk, door ze op te zoeken op hun werkplek. Daarnaast verzorgen we maatschappelijk werk in de vorm van taallessen, hulp bij administratie en huisvesting, en uitstapprogramma's. We evangeliseren niet, maar zijn wel open over onze christelijke identiteit. Het komt voor dat er wordt gevraagd samen met ze te bidden of in de Bijbel te lezen. Bij dit werk worden we gesteund door kerken uit de regio Den Haag, onder meer in de vorm van collectes en giften van de diaconie. Ook ga ik weleens voor in een dienst.”

Welke ideeën over prostitutie komt u zoal tegen, als u spreekt op bijeenkomsten?

“Er kleeft een groot stigma aan prostitutie. Veel mensen denken dat het een eigen keuze is om sekswerker te worden, of dat je gewoon iets anders kunt gaan doen. Ze hebben vaak geen idee van de wereld die er achter schuilt en dat daarin ook christenen werken. Dan vertel ik hen praktijkverhalen en ik leg uit dat veel sekswerkers geen andere bestaansmogelijkheden hebben om zichzelf en hun kinderen te onderhouden. ‘Dit wist ik echt niet’, is dan achteraf vaak de reactie. Meer voorlichting over prostitutie is daarom erg belangrijk.” 


Voor meer informatie, zie www.stichtingdehaven.nl

 

 

Deel dit artikel