Er wacht ons een zware, donkere winter

‘Corona is maar een griepje, het valt wel mee’. Mensen die Covid-19 hebben gehad en werkers in de zorg kunnen er niet bij dat er mensen zijn die het virus zo onderschatten. Daar kwam Donald Trump nog overheen, met zijn uitspraak dat je je niet bang moest laten maken. Is de wereld gek geworden ?

Mirjam van 't Veld
Afbeelding bij 'Er wacht ons een zware, donkere winter'

Vorige week werd ik gebeld door meneer H. Hij lag dit voorjaar als een van onze eerste coronapatiënten langdurig op de ic. Hij moest en zou de directeur spreken want hij was boos, heel boos.

Toen we samen zijn boosheid afpelden en ik mijn oprechte excuses had aangeboden voor enkele administratieve omissies, kwamen er hele andere emoties naar boven. Het herstelproces na deze ernstige ziekte valt voor velen niet mee, ook voor hem niet. Na een ziekenhuisopname volgen maanden van revalideren, soms in een revalidatiecentrum, soms thuis. Stapje voor stapje opbouwen van alles wat voorheen zo vanzelfsprekend was.

Tel daarbij op de traumatische ervaring van een ic-opname waarbij hij de dood in de ogen heeft gekeken. En dan terugkeren in een samenleving die het virus steeds laconieker lijkt te bekijken. Wat moet dat niet allemaal met een mens doen?

Influencers zijn geen virologen

Bekende Nederlanders verdringen zich soms om hun mening te geven over Covid-19 en de anderhalvemetersamenleving. Ook als ze daar geen enkele expertise voor hebben.

Toen ik ophing, resoneerden zijn woorden: “Jullie hebben mijn leven gered, daar blijf ik jullie eeuwig dankbaar voor.” Onmiddellijk schoot mij de mail van een van onze ic-artsen in herinnering, die geanonimiseerd met me deelde hoe het met een aantal van onze patiënten ging, die hij had gesproken op onze ic-nazorgpoli.

‘Patiënt is heel boos op de mentaliteit in de samenleving, waar Covid wordt onderschat.’ En bij een volgende: ‘Patiënt stoort zich aan de onverschilligheid in de samenleving m.b.t. Covid’. Het gevoel van meneer H. wordt breder gedeeld. Ik kan me hun boosheid zo goed invoelen.

‘s Avonds in bed piekerde ik me suf hoe we onze samenleving besef van urgentie kunnen bijbrengen. Welke boodschap is nodig? De volgende ochtend werd ik wakker met de woorden van Trump na zijn ontslag uit het ziekenhuis: “Don’t let it dominate you, don’t be afraid of it.

Op internet luister ik onmiddellijk de opname terug, omdat ik niet kon geloven dat hij dit werkelijk gezegd zou hebben. Een president, een wereldleider, die deze woorden spreekt. Ik kan er met mijn verstand niet bij.

Op Twitter lees ik het bericht van een van zijn behandelend artsen, die spreekt van een ‘verbazingwekkende onverantwoordelijkheid’. Mooi geformuleerd, denk ik en tegelijk borrelt de boosheid in me op. En even, heel even overweeg ik om meneer H. te bellen. Om met hem mijn primaire emotie te delen. Te zeggen dat het lijkt alsof de wereld gek is geworden. Ons samen boos te maken over alle clowns die corona niet serieus nemen. Ik aarzelde en deed het niet.

Tegen alle clowns zeg ik: “Wij zetten er desondanks onze schouders onder, ook als een van u onze zorg nodig heeft. Dat is ons zorghart dat altijd blijft kloppen”

Ik stapte in mijn auto op weg naar het ziekenhuis. Weer een lange, heftige werkdag waarin we de ingewikkelde balanceeroefening moeten maken tussen het behandelen van het toenemend aantal patiënten met Covid-19, en het zoveel mogelijk laten doorgaan van de ‘gewone’ zorg.

Waarom ingewikkeld, zullen de clowns vragen. Waarop ik zou antwoorden: ingewikkeld, omdat we niet opeens meer artsen en verpleegkundigen hebben. Omdat we nu meer én complexere zorg moeten leveren. Ingewikkeld, omdat onze mensen nog moe zijn van de eerste piek. Ingewikkeld, omdat we zoveel onbegrip ervaren.

Tegen alle clowns zeg ik: “Wij zetten er desondanks onze schouders onder, ook als een van u onze zorg nodig heeft. Dat is ons zorghart dat altijd blijft kloppen. Maar realiseert u zich daarbij wel dat dit gepaard gaat met de nodige emoties bij onze artsen, verpleegkundigen, medewerkers én onze andere patiënten. Een heuse balanceeroefening voor de lange, zware en donkere winter die voor ons ligt.”

Ik heb gezegd.


Mirjam van ’t Veld is voorzitter van de raad van bestuur van Ziekenhuis Gelderse Vallei in Ede

Deel dit artikel