Leve de democratie in Hongkong

Wanneer een overheid niet luistert naar haar mensen, dreigt escalatie en geweld. Verslag vanuit Hongkong.
Vreedzaam demonstreren leidde niet tot luisteren. de bevolking van Hongkong werd niet serieus genomen door de eigen regering. Foto Wikimedia
Vreedzaam demonstreren leidde niet tot luisteren. de bevolking van Hongkong werd niet serieus genomen door de eigen regering. Foto Wikimedia
Het leek wel een teken: ik was in Hongkong - op uitnodiging van het Luthers Theologisch Seminary, om te spreken op een conferentie over intercontextueel theologisch onderwijs - en op de zondag van de deelraadsverkiezingen bezocht ik de kerkdienst van de Kowloon Union Church, onze thuisgemeente hier. In de dienst werd aangekondigd dat er die middag een filmvoorstelling zou zijn van de documentaire ‘No’ .

‘No’ is het verslag van het referendum dat de Chileense militaire dictator Augusto Pinochet in 1988 had uitgeschreven, en dat zou moeten dienen als een soort zelfbevestiging. Maar tegen alle verwachtingen in eindigde het in een klinkende overwinning van de oppositie. Het duurde een nacht voordat de generaal zijn nederlaag wilde erkennen en mensen de straat op durfden te gaan om de overwinning van hun ‘nee’ te vieren. 

Wij woonden indertijd in Chili en waren met veel respect en bewondering getuigen van deze dag waarop de kiezers massaal en plechtig hun stem uitbrachten. Een dag  van democratie om nooit te vergeten.

Politieke aardverschuiving

Eenzelfde soort dag beleefde ik op 24 november in Hongkong, een zondag waarop meer dan 70% van de bevolking in honderden stembureaus hun stem uitbracht. Soms pas na urenlang in de rij gestaan te hebben, rustig en gedisciplineerd. Na het sluiten van de stembussen en het tellen van de eerste stemmen bleek al snel dat de oppositie zou gaan winnen, nu vooral als ‘ja’ voor de democratie. 

Uiteindelijk wonnen de pro-democratische partijen 85% van de lokale zetels en de meerderheid in 17 van de 18 districten. Een politieke aardverschuiving, die alle speculaties logenstraft dat Hongkongers zich wel zouden voegen naar het gezag van China én van hun eigen Hongkongse regering. 
 
Misschien dat de regering nu luistert naar al die miljoenen mensen die sinds 9 juni, Pinksterzondag, demonstreren voor een bepaalde mate van autonomie en democratische rechten, zoals rechtsbescherming en vrije verkiezingen. Vreedzaam demonstreren leidde niet tot luisteren, de bevolking van Hongkong werd niet serieus genomen door de eigen regering. Juist dit niet-luisteren leidde tot escalatie, tot gewelddadigheden van vele kanten, van vandalisme tot politieterreur. 

Luisteren

Bijzonder genoeg zijn er ook wat dat betreft lijnen te trekken van Chili naar Hongkong: als er, ook in democratische samenlevingen, niet wordt geluisterd naar de mensen van die samenlevingen, gaat het vroeg of laat mis. In het officieel democratisch geworden Chili wordt er nu al weken geroepen om meer gelijke verhoudingen en kansen, met vooral traangas en kogels als reactie. 
In het Hongkong van de gecontroleerde democratie en de dove overheid kunnen lokale verkiezingen misschien het keerpunt zijn op de weg naar een werkelijk zelfbestuur.
 
In de Kowloon Union Church werd gebeden om vreedzame en succesvolle verkiezingen, om een verandering van hart van al die ordehandhavers, om Gods licht in de stad die het thuis is van miljoenen mensen - en ook een beetje ons thuis is geworden.   

Tjeerd de Boer is zendingspredikant van de Protestantse Kerk in Nederland. Hij doceerde voor Kerk in Actie in Chili, Brazilië en Hong Kong, waar hij als honorary research fellow verbonden is aan het Institute of Sino-Christian Studies.  

Het Goede Leven Word abonnee van Het Goede Leven

  • Onbeperkt toegang
  • Gratis deelname 1 evenement
  • Wekelijkse nieuwsbrief